T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yayımlanan Kırsal Kalkınma Yatırım Programı Çerçevesinde Yapılacak Desteklemeler Hakkında Tebliğ kapsamındaki “Kırsal Kalkınma Yatırım Programı 2026 Başvuru Dönemi Dokümanları” ilişikte sunulmaktadır. Uygulama rehberi başvuru sahiplerinin proje hazırlıklarını gerçekleştirmesi için yayımlanmış olup başvuru başlama ve bitiş tarihleri daha sonra ilan edilecektir.
Uygulama Esasları dokümanında yatırım konu başlıklarına* göre hibe kapsamında değerlendirilecek zorunlu ve zorunlu olmayan makineler ve teknolojiler belirtilmiştir. Dolayısıyla hangi makinelerin/ teknolojilerin hibe desteği kapsamında yer aldığı bu listelerden takip edilebilir. “Ortak Makine Parkı” konu başlığında ise çok daha geniş bir makine listesi yer almaktadır:
Balya makineleri, biçer/biçer bağlar, biçerdövere montajlı sap toplamalı saman makineleri, çayır biçme makineleri, çekilir tip harman makineleri, kuluçka dolabı (inkübasyon kabini su ürünleri), mısır silaj makineleri, ot silaj makineleri, pnömatik ekim makineleri, silaj paketleme makineleri, taş toplama, üniversal ekim makineleri (sıraya ekim makineleri), yem karma ve dağıtma makineleri, çay hasat makineleri
Sektörümüzle ilgili bir diğer geniş liste ise “Akıllı Tarım Uygulamaları” kapsamındadır:
Tarımda Dijitalleşme, Veri Yönetimi, Sensör ve Nesnelerin İnterneti (Iot) Tabanlı Akıllı Tarım Uygulamalarına Yönelik Yatırımlar
- Mastitis tespit cihazları (50 baş ve üzeri hayvancılık işletmeleri için)
- Aktivite ölçer cihazlar (kızgınlık tespiti, geviş, yem yeme, dinlenme gibi hareketleri ve davranışları ölçer cihaz) (50 baş ve üzeri hayvancılık işletmeleri için)
- Akıllı çapa makinesi (Bağ ve meyve bahçesi için) (Minimum traktör büyüklüğü 90 HP ve 150 dekar ve üzeri arazisi olan işletmeler için)
- Değişken oranlı gübreleme sistemleri (100 dekar ve üzeri arazisi olan işletmeler için)
- Değişken oranlı ilaçlama sistemleri (Tek parça 100 dekar ve üzeri arazisi olan işletmeler için)
- Sadece tarımsal amaçlı örgütler için zirai insansız hava araçları (İnsansız hava aracı sürücü belgesinin en geç nihai rapor aşamasında sunulması gerekmektedir.)
Yapay Zekâ Tabanlı Karar Destek Sistemleri ve Üretim İzleme Teknolojilerine Yönelik Yatırımlar
- Dijital feromon tuzaklar (100 dekar ve üzeri arazisi olan işletmeler için)
- Su Analizi Cihazları (300 dekar ve üzeri arazisi olan işletmeler için)
- Kendi yürür hasat makinesi takip sistemi (300 dekar ve üzeri arazisi olan işletmeler için)
- Otomatik dümenleme sistemi (Otomatik dümenleme sistemlerinde makine ekipman yerleşim planı istenmez.) (Tek parça en az 75 dekar olacak şekilde 150 dekar ve üzeri arazisi olan işletmeler için)
Tarımda Robotik Kullanımı, Otomasyon ve Görüntü İşleme Sistemlerinin Kullanımına Yönelik Yatırımlar
- Otonom Buzağı Besleme Robotu (20 buzağı ve üzeri hayvancılık işletmeleri için)
- Otonom Yem İtme Robotu (100 baş ve üzeri hayvancılık işletmeleri için)
- Otonom Gübre Sıyırma Robotu (100 baş ve üzeri hayvancılık işletmeleri için)
- Akıllı Kolostrum Hazırlama Makinesi (50 baş ve üzeri hayvancılık işletmeleri için)
- Yem Otomasyon Merkezi (200 baş ve üzeri hayvancılık işletmeleri için)
- Otomatik süt sağım robotu (25 baş ve üzeri hayvancılık işletmeleri için)
Referans Fiyatlar: Bakanlık tarafından hazırlanan ve başvurularda baz alınacak Referans Fiyat Listesi Uygulama Rehberi Ekleri isimli dokümanda yer almaktadır. Listedeki makinelerin fiyatlarının bir önceki listeye göre yaklaşık %26 mertebesinde arttırıldığı gözlemlenmiştir. Makine alımlarında referans fiyat listeleri esas alınmakta, listede olmayan ürünler için ise komisyon tarafından fiyat belirlenmektedir.
Satın alma sürecinin tamamlanabilmesi için firmanızın aşağıdaki belgeleri eksiksiz ibraz etmesi gerekmektedir:
- Yurt içinde üretilmiş makine ve ekipmanlar için TSE, TSEK, deney raporu veya yerli malı belgelerinden herhangi biri ile kataloğu
- İthal makine ve ekipmanlar için CE belgesi, deney raporu veya AT/AB Uygunluk Beyanı (CE Uygunluk Deklarasyonu)’nın herhangi biri ile katalog ve nihai raporda menşe belgesini
- Özel imalat makine ve ekipmanlar için iş deneyim belgesi, kapasite raporu ile birlikte Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından düzenlenen üretim konusuyla uyumlu sanayi sicil belgesi veya deney raporunun sunulması zorunludur.
Tedarikçinin/yüklenicinin SGK ve vergi dairesine borcu olmadığına dair güncel belge ile yetkili mercilerden alınacak ihaleden yasaklı olmadıklarına dair belgenin de satın alma dosyasında sunulması gerekmektedir.
Satın alma aşamasında ayrıca aşağıdaki belgeler sunulmalıdır:
- İhtiyari Garanti Belgesi
- Satış Sonrası Hizmet Yeterlilik Belgesi (Yetkili Servis Belgesi) veya TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi veya yüklenici/tedarikçinin vereceği hizmet yeterlilik taahhüdü
- Yetkili Servislerin Listesi
- Türkçe Bakım ve Kullanma Kılavuzu
Ekipmanlar üzerinde marka, model, seri no ve üretim yılı bilgilerini içeren etiket bulunması zorunludur.
Hibe oranı ve tutarı: Hibeye esas proje tutarının %50 ile %70’i arasında hibe desteği verilmektedir. Proje tutarı üst limiti 30 milyon TL, alt limiti ise 100.000 TL’dir. Aile işletmeleri için üst limit 8 milyon TL olarak belirlenmiştir.
Başvuru sahipleri: Gerçek ve tüzel kişiler ile tarımsal amaçlı örgütler başvurabilmektedir. Kadın ve genç girişimciler (18-41 yaş) ile birinci derece tarımsal amaçlı örgütler öncelikli değerlendirme kapsamındadır.
*Yatırım konuları
- Tarımsal ürünlerin işlenmesi, paketlenmesi ve depolanmasına yönelik yatırım konuları (Bitkisel ürünlere yönelik yatırımlar, Hayvansal ürünlere yönelik yatırımlar, Çelik silo konusuna yönelik yatırımlar, Soğuk hava deposu konusuna yönelik yatırımlar)
- Tarımsal üretime yönelik yatırım konuları (Kapalı ortamda bitkisel üretime yönelik yatırımlar, Büyükbaş hayvan yetiştiriciliğine yönelik yatırımlar, Küçükbaş hayvan yetiştiriciliğine yönelik yatırımlar, Kanatlı hayvan yetiştiriciliğine yönelik yatırımlar, Kültür mantarı üretimine yönelik yatırımlar, Büyükbaş ve küçükbaş hayvan kesimhanelerine yönelik yatırımlar, Kanatlı hayvan kesimhanelerine yönelik yatırımlar, Yağmur hasadı için jeomembran gölet yapımına yönelik yatırımlar)
- Su ürünleri yetiştiriciliğine yönelik yatırım konuları
- Hayvansal ve bitkisel orijinli gübre işlenmesi, paketlenmesi ve depolanmasına yönelik yatırımlar
- Tarımsal amaçlı örgütler için ortak makine parkı yatırımları
- Arı yetiştiriciliğine yönelik yatırımlar
- Akıllı tarım uygulamaları (Tarımda dijitalleşme, veri yönetimi, sensör ve nesnelerin interneti (IoT) tabanlı akıllı tarım uygulamalarına yönelik yatırımlar, Yapay zekâ tabanlı karar destek sistemleri ve üretim izleme teknolojilerine yönelik yatırımlar, Tarımda robotik kullanımı, otomasyon ve görüntü işleme sistemlerinin kullanımına yönelik yatırımlar, diğer tarımsal bilişim sistemlerinin kullanımına yönelik yatırımlar)
- İpek böceği yetiştiriciliğine yönelik yatırımlar
- Bu yatırım konularında faaliyet gösteren tesislerin ve tarımsal amaçlı örgütlerin sulama hizmetlerinin gerektirdiği enerji ihtiyacının karşılanmasında kullanılmak üzere yenilenebilir enerji kaynakları kullanımına yönelik yatırımlar.
